ΑΠΟΦΑΣΗ ΟΛΟΜΕΛΕΙΑΣ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ 5.2.2026
Η απόφαση αυτή συνιστά μια καθοριστική νίκη για τους δανειολήπτες του νόμου Κατσέλη, όχι μόνο σε οικονομικό αλλά και σε θεσμικό επίπεδο. Αποκαθιστά τη βασική φιλοσοφία της δικαστικής ρύθμισης: την πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής και όχι τη μαθηματική αναπαραγωγή ενός χρέους που, μέσω συνεχούς εκτοκισμού, οδηγούσε με μαθηματική ακρίβεια σε νέα αδιέξοδα.
Η ερμηνεία που απορρίφθηκε είχε μετατρέψει την προστασία σε παγίδα. Η επιβολή τόκων επί ολόκληρου του κεφαλαίου, ανεξαρτήτως του ύψους της μηνιαίας δόσης που όριζε το δικαστήριο, ακύρωνε στην πράξη το ευεργέτημα της ρύθμισης και οδηγούσε σε συνεχή διόγκωση των οφειλών. Με την κρίση αυτή, το ζήτημα κλείνει οριστικά υπέρ της λογικής, της αναλογικότητας και της κοινωνικής δικαιοσύνης.
Για περισσότερους από 300.000 δανειολήπτες, η απόφαση δεν είναι θεωρητική. Είναι άμεσα συνδεδεμένη με τη βιωσιμότητα της καθημερινότητάς τους, με το αν η δικαστική τους ρύθμιση θα παραμείνει λειτουργική ή θα μετατραπεί σε μια νέα, αθέατη επιβάρυνση.
Τι πρέπει πλέον να κάνουν οι δανειολήπτες
Η απόφαση δεν αρκεί από μόνη της· απαιτεί ενεργοποίηση από τους ίδιους τους οφειλέτες. Συγκεκριμένα:
α) Άμεση επικοινωνία με τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων ή τις τράπεζες
Οι δανειολήπτες οφείλουν να ζητήσουν ορθό επανακαθορισμό των τόκων των μηνιαίων δόσεών τους, σύμφωνα με τη νέα ερμηνεία. Οι τόκοι πρέπει να υπολογίζονται επί της καταβαλλόμενης δόσης και όχι επί του συνολικού κεφαλαίου. Οποιαδήποτε συνέχιση της παλαιάς πρακτικής στερείται πλέον νομικού ερείσματος.
β) Συμψηφισμός των αχρεωστήτως καταβληθέντων τόκων
Όσοι δανειολήπτες έχουν καταβάλει στο παρελθόν υπερβάλλοντες τόκους, δικαιούνται να ζητήσουν τον συμψηφισμό τους με μελλοντικές έντοκες δόσεις. Δεν πρόκειται για «χάρη», αλλά για αποκατάσταση μιας οικονομικής ανισορροπίας που δημιουργήθηκε από εσφαλμένη ερμηνεία του νόμου.
Η ανησυχία του χρηματοπιστωτικού τομέα, όσο υπαρκτή κι αν είναι, δεν μπορεί να υπερισχύσει της ασφάλειας δικαίου ούτε της ανάγκης οι δικαστικές ρυθμίσεις να παραμένουν εφαρμόσιμες και βιώσιμες. Η προστασία της κουλτούρας πληρωμών δεν επιτυγχάνεται με τιμωρητικές πρακτικές, αλλά με ρυθμίσεις που οι πολίτες μπορούν πράγματι να τηρήσουν.
Η σημερινή εξέλιξη στέλνει ένα σαφές μήνυμα:
η δικαστική προστασία δεν είναι λογιστική άσκηση, αλλά εργαλείο κοινωνικής ισορροπίας. Και αυτή τη φορά, η πλάστιγγα έγειρε εκεί που έπρεπε.